In de afgelopen tien jaar is de behandeling van hartpatiënten uit Rotterdam en omstreken sterk verbeterd. Op dit moment blijken zij vrijwel optimaal te worden behandeld met medicijnen, vooral cholesterolverlagers. Ook speelt mee dat het aantal rokers is gedaald...
'Mensen worden steeds ouder en zullen ook steeds meer gaan mankeren op hun oude dag, zegt ze. 'Het wordt veel te duur om steeds artsen in te zetten voor de zorg van al die chronisch zieken.' Goed opgeleide verpleegkundigen kunnen dat volgens haar net zo goed. 'Zo niet beter, want verpleegkundigen hebben ook nog eens dat zorginstinct waardoor de patiënt zich veilig en verzorgd voelt.'
Regie bij verpleegkundige
Of patiënten met diverse ziekten nu vooral thuis worden verzorgd, of dat ze, bijvoorbeeld, na een zware operatie in het ziekenhuis verpleegd moeten worden: De verpleegster zal de regierol krijgen. Maar dan moet er nog wel het een en ander gebeuren aan de professionalisering van het vak van verpleegkundige. Want, dat moet voorzitter Kaljouw ook toegeven: nog lang niet alle medewerkers zijn professioneel genoeg om die rol aan te kunnen.
Vakkennis en vaardigheden
'Je ziet ze nog steeds: de verpleegkundigen die hun vakkennis bijvoorbeeld niet op peil houden. Of die bij een rekentoets laag scoren op hun vermogen om berekeningen te maken die nauw met hun vak te maken hebben. Stel je bijvoorbeeld voor dat je moet berekenen hoeveel insuline er via een injectie bij een patiënt moet worden toegediend. Elke fout kan natuurlijk verschrikkelijke gevolgen hebben. Dus dat mag simpelweg niet gebeuren. Ik weet wel: ook artsen maken rekenfouten, maar dat mag geen excuus zijn. Tijdens de opleiding moeten mensen leren rekenen en voordat ze het vak ingaan moet die vaardigheid gewoon goed zijn.'
Leiderschap op de werkvloer
Leiderschap op de werkvloer is ook zo'n thema waar volgens de beroepsvereniging nog aan geschaafd moet worden. 'Je hoort nog steeds verhalen over roosters die niet goed worden gemaakt, zodat verpleegkundigen niet aan hun vrije dagen toekomen. Of dat er slecht wordt samengewerkt met bijvoorbeeld artsen. Zulke zaken zijn slecht voor het imago van het vak en we hebben juist veel nieuwe collega's nodig om de vergrijzing op te vangen.'
Carrièreperspectief
Jonge mensen die een uitdagende baan zoeken met volop toekomst en carrièreperspectief, moeten volgens haar in de zorg zijn. 'Er zijn zo veel mogelijkheden: Je kunt je specialiseren op de zorginhoudelijke kant, of juist op het gebied van professioneel management. Je kunt zeeschepen controleren op hygiëne, of je kunt scholen langsgaan om voorlichting te geven over gezonde voeding. Je kunt in een gevangenis werken of in een ziekenhuis. Nu zijn we met 300.000 verpleegkundigen en verzorgenden al de grootste groep binnen de publieke sector. In de toekomst zullen het er alleen maar meer worden.'
...van 30% naar 15%. Naar schatting scheelt deze aanpak zeker 250 Nederlandse sterfgevallen per jaar. Dit blijkt uit onderzoek van Rotterdamse cardiologen. Zij hebben hun resultaten gepubliceerd in het Nederlands Tijdschrift van Geneeskunde.Jaap Deckers, cardioloog in het Erasmus MC: “Uit ons onderzoek blijkt onder andere dat de huidige hartpatiënt ouder wordt dan tien jaar geleden. Het lukt tegenwoordig beter om te voorkomen dat deze patiënten sterven aan hun hart- en vaatziekte. Het aantal patiënten dat overlijdt als gevolg van een hart- en vaatziekte is met zo’n 1.000 gevallen per jaar omlaag gebracht. Een belangrijke oorzaak daarvoor ligt in de verbeterde behandeling met medicijnen. Zo gebruiken tegenwoordig negen op de tien hartpatiënten medicijnen om het cholesterolgehalte omlaag te brengen. Dat werpt zijn vruchten af. Bovendien is het aantal hartpatiënten dat rookt gedaald van meer dan 30% naar 15%. Dat levert ook belangrijke gezondheidswinst op voor hartpatiënten. Tien jaar geleden telde Nederland ten opzichte van andere Europese landen nog het grootste aantal rokende patiënten.”
Tegenover de goede ontwikkelingen staat wel dat de huidige hartpatiënt vaker overgewicht heeft en suikerziekte. Zo is 80% van de hartpatiënten te zwaar. Bij 27% is zelfs sprake van ernstig overgewicht. Het aantal patiënten met suikerziekte bedroeg 21%. Hart- en vaatziekten zijn vaak het gevolg van een ongunstige levensstijl die tot overgewicht en suikerziekte kunnen leiden. Afvallen en meer bewegen zou deze risicofactoren aanzienlijk kunnen verminderen. Helaas blijken de meeste pogingen om af te vallen in de praktijk echter weinig succesvol, ook niet na intensieve begeleiding bij sterk gemotiveerde patiënten. Gelukkig is stoppen met roken voor een groot aantal mannen en vrouwen wel haalbaar en levert dit grote gezondheidswinst op.
IIn Nederland overleden in 2008 nog ongeveer 40.000 mannen en vrouwen aan hart- en vaatziekten. Ons land telt naar schatting ongeveer één miljoen patiënten met hart- en vaatziekten. Volgens de richtlijnen moeten deze patiënten worden behandeld met medicijnen om onder andere het cholesterolgehalte in het bloed en de bloeddruk omlaag te brengen. Daarmee moet worden voorkomen dat zij bijvoorbeeld opnieuw een hartinfarct krijgen of voortijdig komen te overlijden. De nieuwe Rotterdamse gegevens laten zien dat deze richtlijnen in de praktijk goed worden toegepast. Omgerekend naar Nederland zou deze aanpak kunnen leiden tot zo’n 1000 minder ziekte- en sterfgevallen per jaar aan hart- en vaatziekten.
Het Rotterdamse onderzoek werd uitgevoerd door cardiologen van het Erasmus MC, Sint Franciscus Gasthuis en het Maasstad Ziekenhuis. Het onderzoek maakte deel uit van een grootschalig Europees onderzoek in acht landen.
Bron: Erasmus MC-15-06-10








